Ooyman, icoon van het Winterswijkse corso

30 juli 2019

door Wim Ruesink
“Waor zol hi-j now met kommen?” en vervolgens klonken de oh’s en de ah’s  door de straten van Winterswijk. Zo kun je het gevoel beschrijven van de toeschouwers van het Winterswijkse bloemencorso in de tweede helft 20e eeuw. We hebben het dan over de familie Ooyman, trendsetters onder de corsobouwers. Nog steeds hoor je oudere Winterswijkers tijdens het corso over die fabuleuze wagens van de familie Ooyman.  De 50+ Krant sprak met de dochter van Herman Ooyman,  Iny Lammers-Ooyman en haar man Gerrit Lammers.
Herman Ooyman (1910-1989) begon al voor de Tweede Wereldoorlog als 13-jarig jongetje met deelname aan het corso. Toen was er van bloemen nog nauwelijks sprake en was het meer een allegorische optocht. Een zakcentje bijverdienen was een van de drijfveren voor Herman om mee te doen. Twee gulden was de opbrengst bij de eerste deelname. Na de oorlog werd het corso steeds meer een bloemencorso.  eerste wagen na de oorlog had een gevangenis en een hamster op de wagen. Een verwijzing naar de zwarthandelaren in de oorlogsjaren.
Icoon onder de corsobouwers
Herman was een icoon onder de corsobouwers, die sterk vernieuwend was. “Hij was de eerste die dieren in het bloemencorso bracht”, vertelt schoonzoon Gerrit. ”Schitterend vond men dat. Paarden, olifanten, tijgers, leeuwen, ezels en draken. Zomaar een paar die ik mij herinner. Alles moest perfect zijn, soms ging de kop er weer af als hij niet tevreden was. Maar hij was ook de eerste die met papier-maché ging werken op de geraamtes. Voorheen deed men dat men gaas en stro. Daarnaast was hij ook de eerste die een wagen had met louter bloemen. Hij was een slim mannetje dat alles uitdokterde”.
“Vader was wever bij de Witstoom”, vertelt dochter Iny. “Een echte arbeider en dat maakte dat we een wat vreemde eend in de bijt waren. De erkenning voor de wagens kwam moeizaam op gang, men had er moeite mee. Als de optocht begon en alles liep goed, was dat een heerlijk gevoel. Als je dan net na de start de Ratumsestraat in kwam, de kerkklokken luidden en het applaus van de mensen langs de kant hoorde, dan wist je dat het goed zat. Ook de gang langs de ziekenhuizen was bijzonder, je zag de patiënten die buiten of achter de ramen zaten genieten.”
Veel eerste en ereprijzen
Ooyman grossierde in eerste en ereprijzen, met vaak het plaatselijke mannenkoor als concurrent. Het was de periode dat veel grote bedrijven en instellingen meededen aan het corso:  Wincoz (de melkfabriek), textielfabrieken als de Batavier, maar ook de Gemeentewerken, Nijenhuis Pompen en de brandweer deden mee. Wagens van Ooyman waar de ouderen nu nog over spreken, hadden titels als Jacoba van Beieren, Schip van de woestijn, Siegfried doodt de draak en zeker ook Ben Hur. Gerrit: “Bij Siegfried doodt de draak (1961) zat ik op het paard als Siegfried. Het werd een pijnlijke tocht voor mij want ik bleek op wat spijkers te zitten, maar hield vol tot de laatste meters. Met Ben Hur wonnen we het corso. Het mannenkoor was zo boos dat ze gelijk wegliepen.”
Kenmerkend paardentuig
Het paard dat de wagen van Ooyman trok werd begeleid door buurman Bats te Lintum. Hij had een prachtig tuig voor het paard. Met het rinkelende geluid van de belletjes erbij was dit voor velen al een attractie op zich. De paarden waren van houthandel Nijenhuis aan de Kottenseweg. Het was in een tijd dat waarin paarden en trekkers de wagens trokken.
Iny: “Alles was anders aan het bloemencorso in de vorige eeuw, maar de schoonheid is gelukkig gebleven. In onze tijd was er geen publieksprijs, vereniging van corsobouwers, corsokrant, maquettepresentatie of een plek waar na afloop de wagens te bezichtigen waren. Er waren natuurlijk ook geen mobieltjes, dat is een grote verandering geweest. Nu is het bestellen van bloemen veel eenvoudiger. Toen ging alles met de vaste telefoon of via het inleveren van een formuliertje bij Maup Geerlings, de man van de bloemenuitgifte destijds. Nu hebben de meesten afbeeldingen van wagens al voorbij zien komen op Facebook of wat ook. Vroeger was het echt een verrassing wat er de hoek om kwam.”
“Het Winterswijkse bloemencorso is mooier dan dat van Lichtenvoorde”. Een gewaagde uitspraak, maar dochter Iny legt uit waarom ze dat vindt: ”De wagens in Lichtenvoorde zijn echt prachtig hoor, maar o zo hoog, echte joekels. Zo hoog dat je er te veel tegen aankijkt en te weinig ziet. In Winterswijk is het overzichtelijker en de kleinere wagens maken het bloemencorso zo mooi. Wel zijn er te vaak gaten in de Winterswijkse optocht. Komt onder andere door die moderne besturingstechnieken die kunnen uitvallen en wat te denken van al die vluchtheuvels en rotondes? Vader liep vroeger de hele route na met een meetlat, bond zonodig eigenhandig struiken op en verkende het gehele parcours. Ook loopt er tegenwoordig te veel sjoksvolk bij de wagen. Dat maakt het onrustig. Eén man voor de wagen en één erachter, dat was het vaak vroeger.”
De familie Ooyman bouwde zijn wagens op in de tuin bij hun woning aan de Beusinkweg. Het bloemenplakken gebeurde bij bouwmarkt De Struker iets verderop.  “Het was een familie- en buurtgebeuren, iedereen hielp mee.  Vader Herman en moeder Geesje hadden vier kinderen van wie de partners ook meehielpen en later ook de kleinkinderen. Oudste zoon Gerrit met Dinie, dochter Nely met Jan, zoon Jur met Iny en dochter Iny met Gerrit. Op zondag na het corso werd de wagen gelijk weer afgebroken en alles opgeruimd. De bloemenvelden hadden we bij huis en aan de Groenloseweg. Vader had goede contacten met het bloemencorso’s  in Vollenhove, Lichtenvoorde en Beltrum, daar ruilden we de bloemen mee. Hij was een vrolijke man, een echte grapjas ook die met iedereen wel overweg kon”, aldus Iny.
Na 1981 hield het op
“Wat de toekomst brenge moge” was de titel van de wagen van Ooyman in 1981. Het was een wagen zonder dieren.  ”Moeder overleed en daarmee stopte onze deelname aan het corso. Het was immers een familiegebeuren. Geen van de kinderen of kleinkinderen heeft ooit nog aan een corsowagen gewerkt, ook niet bij anderen. Het was over”,  aldus Gerrit. Op de vraag of er ook nieuwe ‘Ooymans’  in het corso te bespeuren zijn, antwoorden Iny en Gerrit (foto links):  “Je had later o.a. Rengelink van de Nieters, die zorgde ook voor prachtige wagens, maar ook die jonge knaap van Ten Hagen van Corso&Co kan er wat van.”


Deel dit bericht

Advertentie


Socialmedia

Unable to display Facebook posts.
Show error

Error: (#4) Application request limit reached
Type: OAuthException
Code: 4
Please refer to our Error Message Reference.

Gerelateerde artikelen