Punk brengt Winterswijk in rep en roer

31 maart 2018

De 60-jarige Winterswijker Henk Geurkink volgt de laatste ontwikkelingen in de popmuziek nog steeds op de voet. Regelmatig is hij op techno-dancefeesten te vinden, als bezoeker of als dj. In 1978 was het niet anders. De Winterswijkse organisator is er dan als de kippen bij als punk, een nieuw verschijnsel in de popmuziek, de kop op steekt. Hij contracteert drie bandjes voor een punkavond in feestgebouw Wilhelmina in Kotten. Maar daar steken de plaatselijke autoriteiten een stokje voor.

Organisator Henk Geurkink 40 jaar later met het originele affiche van het punkfestival (foto: Sonny Krosenbrink)

Door Erik Meinen

Een nieuw muzikaal geluid komt in 1976 vanuit Engeland overgewaaid. Jongeren die de popmuziek terugbrengen naar haar roots, naar de eenvoud. Het muzikale establishment krijgt een kick in the ass. Plezier maken staat voorop en een ieder kan meedoen. Do it yourself wordt de nieuwe slogan. Punkmuziek is geboren. The Sex Pistols, The Stranglers, The Damned en The Clash zijn belangrijke Britse exponenten van de eerste lichting punkbands.

Ook aan Winterswijk gaat deze eerste punkgolf niet onopgemerkt voorbij. In juni 1977 verschijnt een ingezonden brief op de Gaddegad-pagina, de jongerenpagina van de Nieuwe Winterswijkse Courant. Met een verwijzing naar een punkband die op dat moment opgeld doet, luidt de kop Damned! Wanneer doet Gaddegad eens wat aan punkrock? Een bloemlezing van de inhoud van de brief:

“De volharding waarmee jullie proberen de smaak van de Winterswijkse jeugd op ’n hoger muzikaal peil te brengen is weliswaar ontroerend, maar getuigt van stilstand. […] Omdat jullie nooit iets schrijven over een nieuwe stroming binnen de rockmuziek, krijg ik de indruk dat de redactie het allemaal niet meer zo goed kan volgen. [..] Popmuziek is niet dood, zoals al zo lang is gezegd, dat moet toch interessant genoeg zijn om in de Gaddegad te zetten? […] Kom op, ouwe provo’s, schrijf eens een keertje wat over punkrock, het Winterswijkse publiek is er aan toe […] Ook als jullie deze muziek blijven verafschuwen mogen jullie van je monopolie-positie geen misbruik maken om je eigen smaak aan de lezers op te dringen. […] Aan George Baker en aanverwanten wordt op die sluikreclame-pagina van jullie al genoeg papier besteed. […] Met punk is er eindelijk weer eens muziek waarmee je je ouders de kamer uitjaagt! Ik hoop dat deze smeekbrief binnenkort in Gaddegad is waar te nemen. Met vriendelijke groet, J.B.”

Gebouw Wilhelmina        

Henk Geurkink organiseert op dat moment al regelmatig popconcerten in Winterswijk. Henk heeft een neusje voor nieuwe muziek. Vanaf het moment dat hem punk ter ore komt, borrelt bij Henk de gedachte op om op dit vlak iets te organiseren. Reeds in december 1977 kan Gaddegad-redacteur Dolf Ruesink de Winterswijkse jeugd het volgende mededelen:

“Het kan niet langer uitblijven: ook Winterswijk gaat ondubbelzinnig kennis maken met het verschijnsel punk. Het punkfestival, dat Winterswijk 7 januari 1978 binnen haar gemeentegrenzen krijgt, kent maar liefst drie groepen. Mogelijk vanwege de geluidshinder – en mogelijk ook wel omdat andere zaaleigenaren het niet aan durven – vindt het festijn plaats in buurtschap Kotten. Daar wil men van de boerenpummels boerenpunkers gaan maken. Iedereen uit Winterswijk is echter welkom. Plaats van handeling is het gebouw Wilhelmina, dat inmiddels ook wel aan vernieuwing toe is. De drie punkgroepen, die in Kotten op het podium zullen verschijnen zijn Kunst uit Twente, afgekort KUT, de Banana Sisters en de Suzannes.  Bezoekers van het punkfestival wordt aangeraden met de fiets naar Kotten te gaan. Leg je rijwiel aan de ketting, anders ben je de fiets – en de ketting – waarschijnlijk kwijt. Zwart opgemaakte gezichten schijnen welkom te zijn, evenals gescheurde kleren en veiligheidsspelden. Wat de Winterswijkse politie aan de ordebewaking gaat doen is bij het verschijnen van deze editie nog niet bekend.”

Bassist Dick Pekelharing van de The Suzannes. Op de muur van het Cultureel Centrum – nog gedeeltelijk zichtbaar – de signatuur van de band Kunst Uit Twente (foto: collectie Fedde van der Spoel)

Drankgebruik      

De opruiende aankondiging brengt Winterswijk in rep en roer. Bij de plaatselijke autoriteiten gaan de alarmbellen af. Krap een week later komt het bericht dat het punkfestival in gebouw Wilhelmina in Kotten geen doorgang kan vinden. Het bestuur van het feestgebouw is na publicaties teruggekomen op haar eerdere toestemming. De voornaamste reden voor de weigering het gebouw te verhuren is dat het bestuur bang is dat er vernielingen aangericht zullen worden door het punkminnende publiek. Het punkfestijn zal nu gehouden worden in de congreszaal van het Cultureel Centrum in Winterswijk. Daar zal, aldus de krant, waarschijnlijk niet de vernieling het grootste probleem zijn, maar het overmatige drankgebruik door jeugdige c.q. te jeugdige punk-enthousiastelingen. Er wordt nog overwogen hoe dit beteugeld kan worden.

 

Levensgevaarlijk

Het desastreuze verloop van de eerste Winterswijkse punkavond, staat Henk Geurkink, ruim veertig jaar na dato, nog in het geheugen gegrift: “Ik schat dat er zo’n driehonderd bezoekers op afgekomen waren. De Suzannes uit Enschede kwamen als eerste het podium op. Hun optreden verliep zonder incidenten. Maar inmiddels was zanger Jan PK van Kunst Uit Twente achter het podium met een spuitbus in de weer. De muren werden volgekalkt met de signatuur van zijn band. Even later spoot hij een brandslang leeg op een meterkast. Levensgevaarlijk! Tijdens het optreden van KUT, kwam directeur Gerard Krake van het C.C. volledig over de rooie het podium op om verhaal te halen. Gekleed in een kreukvrije zwarte smoking kreeg de beste man van de zanger onmiddelijk een glas bier over zich heen. Bij de door de Banana Sisters opgevoerde act werd het complete chaos. De dames smeten bananen het publiek in. De vloer van de congreszaal lag bezaaid en het was één smerige glibber- en glijpartij. Achter in de zaal hing een grote ingelijste foto van koningin Juliana. Die werd van de muur getrokken en het podium opgesleept. De Sisters voerden een rituele punkdans uit op de glasplaat van het staatsieportret. De splinters vlogen in het rond. Kraake had me inmiddels achter de coulissen een fikse schadepost voorgerekend. Ik besloot alleen de Suzannes de gage van driehonderd gulden uit te betalen. De andere twee bands kregen vanwege hun wangedrag niets. De Banana Sisters die nog helemaal terug moesten naar Delft gingen niet akkoord en werden handtastelijk toen ze wisten dat ik geld in mijn broekzak verstopt had. Ik werd door ze achterna gezeten in het C.C., gadeslagen door publiek dat nog zat “na te genieten” van de optredens. Een bizarre toestand. Uiteindelijk heb ik ergens een veilig heenkomen kunnen vinden en me niet meer vertoond eer de band vertrokken was.“

Gitarist Loek Stolwijk van The Suzannes. Op de muur van het Cultureel Centrum de signatuur van de band Kunst Uit Twente (foto: collectie Fedde van der Spoel)

Nadat directeur Kraake de definitieve balans van de avond heeft opgemaakt krijgt Geurkink een rekening van duizend gulden onder de neus gedrukt. Naast de niet uitgekeerde gages moet hij nog vierhonderd gulden uit eigen portemonnee bijlappen. Voor Henk voorlopig geen punkconcerten meer. De Nieuwe Winterswijkse Courant spreekt op de eerstvolgende maandag in haar recensie van een “muzikaal debacle”. De redactie van de krant moet duidelijk nog wennen aan deze nieuwe vorm van muziek.

 

Kelder

Punk komt in Winterswijk met enige vertraging los. In 1980 wordt de kelder van jongerencentrum Eucalypta omgetoverd tot een punk- en new wave-honk. Vrijwilliger Jan Boeijink, degene die in 1977 verantwoordelijk was voor het ingezonden stuk op de Gaddegad-pagina maakt er de Winterswijkse jeugd warm voor het genre. Al snel vinden de eerste punkavonden vinden plaats en vormen zich de eerste lokale bandjes. Van de kelder van Eucalypta verplaatst het punkgebeuren zich naar jongerencentrum Chi Chi Club aan de Stationsstraat.

Punk blijkt een kat met vele levens te zijn en wordt in de loop der tijd een vast onderdeel van de moderne popcultuur. Het genre is tot op de dag van vandaag een bron van inspiratie, niet alleen muzikaal, maar ook wat betreft mode en vormgeving.

Erik Meinen is medewerker van het Poparchief Achterhoek en Liemers (PAL). In 2009 was hij eindredacteur van het boek Popmuziek in Winterswijk – Een greep uit vijftig jaar pophistorie. Voor de Winterswijkse 50+ Krant duikt hij in de geschiedenis van de plaatselijke (pop)muziek- en jeugdcultuur.

 

 

Recensie van het punkfestival in de Nieuwe Winterswijkse Courant (foto: archief Nieuwe Winterswijkse Courant).

 

 

 


Deel dit bericht

Advertentie


Socialmedia

This message is only visible to admins.

Problem displaying Facebook posts.
Click to show error

Error: Server configuration issue

Gerelateerde artikelen